अनुसूची–१७ औद्योगिक  करिडोर/औद्योगिक ग्राम/औद्योगिक क्लष्टर घोषणाको लागि आवश्यक मापदण्ड

अनुसूची–१७ औद्योगिक  करिडोर/औद्योगिक ग्राम/औद्योगिक क्लष्टर घोषणाको लागि आवश्यक मापदण्ड

अनुसूची१७

(नियम ३८ को उपनियम (१) सँग सम्बन्धित)

१.    जग्गाः (१) औद्योगिक ग्रामको लागि कम्तीमा देहाय बमोजिमको क्षेत्रफल भएको जग्गा उपलब्ध हुनु पर्नेछः-

(क) हिमाली तथा दुर्गम पहाडी क्षेत्रमा ३० रोपनी,

(ख) पहाडी क्षेत्रमा ४० रोपनी,

(ग) तराई क्षेत्रमा 7 बिगाहा,

 (२) औद्योगिक ग्राम स्थापनाको लागि जग्गा छनौट गर्दा घना मानव बस्तीदेखि कम्तीमा एक किलोमिटर टाढा दूरी हुनु पर्नेछ ।औद्योगिक ग्रामको कम्तीमा दुई सय मिटरको वरिपरि मानव बस्ती हुनु हुँदैन।मानव बस्ती रहेको भएको त्यस्तो बस्ती अन्यत्र व्यवस्थापन गर्न सक्ने कुराको सुनिश्चितता गर्नु पर्नेछ।

स्पष्टीकरणः यस खण्डको प्रयोजनको लागि घना मानव बस्तीभन्नाले एकहजार घरधुरी वा सोभन्दा बढी बस्ती भएको क्षेत्र सम्झनु पर्छ।

(३) आपसमा सीमा जोडिएका गाउँपालिका वा नगरपालिकाले आपसमा सम्झौता गरी संयुक्त रुपमा औद्योगिक ग्राम स्थापना गरी सञ्चालन तथा व्यवस्थापन गर्ने अवस्थामा बाहेक अर्को गाउँपालिका वा नगरपालिकाको सीमा देखि १०० मीटरसम्मको दुरीमा पर्ने गरी औद्योगिक ग्रामको प्रस्ताव गर्नु हुँदैन । सोभन्दा कम दुरीमा औद्योगिक ग्राम स्थापना गर्न आवश्यक देखिएमा सीमा जोडिएको सम्बन्धित गाउँपालिका वा नगरपालिकाको सहमति लिनु पर्नेछ ।

(४) औद्योगिक ग्रामको लागि जग्गा छनौट गर्दा सिंचाई सुविधा उपलव्ध भएको उर्बरभूमी, घना वन जङ्गल तथा भौगोलिक रुपमा जोखिमयुक्त स्थानलाई छनोट गर्नु हुँदैन ।

(५) अन्तर्राष्ट्रिय सीमा रेखाभन्दा कम्तीमा दुई किलोमिटरभन्दा नजिक नपर्ने गरी कायम हुने गरी जग्गा छनौट गर्नु पर्नेछ ।

तर सीमा क्षेत्र नजिक मात्र जग्गा उपलब्ध हुने भएमा पाँच सय मिटर दूरीमा औधोगिक ग्राम स्थापना गर्न सकिनेछ।

२.    सडकः औद्योगिक ग्रामको लागि देहाय बमोजिमको न्यूनतम सडक पूर्वाधारको व्यवस्था गर्नु पर्नेछ :-

(क) औद्योगिक ग्रामलाई नजिकको राजमार्गसँग जोड्न न्यूनतम १० मीटर चौडाइ भएको पहुँच मार्ग (एप्रोच रोड) हुनु पर्ने,

(ख) औद्योगिक ग्रामभित्रको मुख्य सडक न्यूनतम १० मिटर चौडाइ भएको हुनुपर्ने,

(ग) औद्योगिक ग्रामभित्रको सहायक सडक न्यूनतम ७ मिटर चौडाइ भएको हुनुपर्ने,

(घ) औद्योगिक ग्रामभित्रको मुख्य सडकमा एकातर्फ सडकपेटी (फुटपाथ) कायम गर्नु पर्ने ।

३.    औद्योगिक ग्राम स्थापना भूउपयोग मापदण्डः औद्योगिक ग्राम स्थापनाको लागि उपलब्ध खण्ड (क) बमोजिम जग्गाको प्रयोग गर्दा देहाय बमोजिम जग्गा छुट्याउनु पर्नेछ :-

(क) उद्योग स्थापनाको लागि कुल जग्गाको ६० देखि ७० प्रतिशत,

(ख) प्रशासनिक भवन तथा सेवा केन्द्र(स्वास्थ्य सेवा, चमेना गृह आदि) निर्माणको लागि कुल जग्गाको २ देखि ५ प्रतिशत,

(ग) औद्योगिक ग्रामभित्र हरियाली कायम गर्न कुल जग्गाको ७ देखि १० प्रतिशत,

(घ) मुल सडक तथा सहायक सडक क्षेत्र १२ देखि १५ प्रतिशत,

(ङ) सम्भावित विपद् व्यवस्थापनका लागि ३ देखि ५ प्रतिशत,

(च) खुला मैदान तथा पार्कको लागि २ देखि ५ प्रतिशत,

(छ) अन्य सेवा (पार्किङ्ग, लोड, अनलोड, सार्वजनिक शौचालय, स्नान गृह, खानेपानी, फोहर व्यवस्थापन, अग्नि नियन्त्रण आदि) को लागि ५ देखि १० प्रतिशत ।

४.    औद्योगिक ग्रामभित्र उपलब्ध हुनु पर्ने सामान्य सेवा सुविधाः औद्योगिक ग्रामभित्र देहाय बमोजिमको सामान्य सेवा, सुविधा उपलब्ध हुनु पर्नेछ :-

(क) सामान्य सेवा सुविधाः

(१) बैङ्क तथा वित्तीय संस्था,

(२) खानेपानीको व्यवस्था,

(३) दिवा शिशु स्याहार केन्द्र,

(४) सामान प्रदर्शनी तथा बिक्री कक्ष,

(५) अग्नि नियन्त्रण सम्बन्धी व्यवस्था,

(६) शौचालय तथा स्नान गृह,

(७) पार्किङ स्थल तथा आराम स्थल,

(८) चमेना गृह,

(९) प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द्र ।

(ख) पूर्वाधार विकासः

(१) औद्योगिक ग्रामको प्रवेशद्वार सहितको सीमा पर्खाल वा तारबार,

(२) ११ के. भि. विद्युत प्रसारण लाइन, आवश्यकता अनुसार विद्युत सब स्टेसन तथा ट्रान्सफरमरको व्यवस्था,

(३) वैकल्पिक ऊर्जाको प्रयोग

(४) गोदाम घरको व्यवस्था,

(५) पानी आपूर्ति व्यवस्था,

(६) भूमिगत र सतह ढल निकासको व्यवस्था,

(७) औद्योगिक फोहोर व्यवस्थापन (फोहोरमैला सङ्कलन तथा विसर्जन),

(८) आवश्यकता अनुसार प्रदुषित पानी उपचार संयन्त्रको  व्यवस्था,

(९) सञ्चार सुविधा (टेलिफोन, फ्याक्स, इन्टरनेट आदि),

(१०) सडक बत्तीको व्यवस्था,

(११) प्रचलित कानून बमोजिम औद्योगिक सुरक्षा तथा श्रमिकको सुरक्षाको लागि आवश्यक अन्य पूर्वाधार ।