परिच्छेद–४ चोरी भएको विद्युत एकाईको निर्धारण

परिच्छेद–४ चोरी भएको विद्युत एकाईको निर्धारण

परिच्छेद–४
चोरी भएको विद्युत एकाईको निर्धारण

७. चोरी गरी खपत गरेको विद्युत एकाईको निर्धारण गर्ने प्रक्रिया ः

 

अनुसन्धान अधिकारीले अनुसन्धान तथा तहकिकात गर्दा ग्राहक वा उपभोक्ताले विद्युत चोरी गरेको पाईएमा त्यस्तो कसूरबाट वितरकलाई पर्न गएको हानी नोक्सानीको मूल्याङ्कनको लागि त्यस्तो ग्राहक वा उपभोक्ताको घर वा भवनमा जडान भएको प्रत्येक विद्युतीय उपकरण गत एक वर्षको अवधिमा अनुसूची–५ र अनुसूची–६ मा उल्लेख भए अनुसार सञ्चालन भएको अनुमान गरी खपत गरेको विद्युत एकाईको गणना तथा निर्धारण गर्नेछ ।

८. घटी बढी गरी गणना तथा निर्धारण गर्न सकिने ः

(१) नियम ७ मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भएतापनि देहायको अवस्थामा अनुसन्धान अधिकारीले अनुसूची–५ र अनुसूची– ६ बमोजिम निर्धारित सञ्चालन घण्टा र अवधि भन्दा घटी वा बढी हुने गरी खपत गरेको विद्युत एकाईको गणना र निर्धारण गर्न सक्नेछ ः–

(क) कसूरको आरोप लागेको व्यक्तिले पेश गरेको देहायका प्रमाणमा अनुसन्धान अधिकारी सन्तुष्ट भएमा,
(१) आफूले प्रयोग गरेका विद्युतिय उपकरणहरू गत एक वर्षभन्दा कम अवधिदेखि सञ्चालन भएका छन् वा त्यस्तो उपकरण गत केही समय देखि सञ्चालन भएका छ्रैनन्,
(२) विद्युत जडान भएको एकवर्षको अवधि पूरा नभएको,
(३) यस अघि विद्युत चोरी गरेको आरोपमा विद्युत एकाईको निर्धारण गरेको अवधि एक वर्ष पूरा भई नसकेको ।
(ख) कसूरको आरोप लागेको व्यक्तिले जडान गरेको विद्युतीय उपकरण अनुसूची–५ र अनुसूची–६ बमोजिमको सञ्चालन घण्टा र अवधि भन्दा बढी हुने गरी सञ्चालन भईरहेको छ भनी विश्वास गर्नु पर्ने मनासिव कारण भएमा,
(ग) कसूरको आरोप लागेको व्यक्तिले अनुसूची–५ र अनुसूची–६ मा उल्लिखित विद्युतिय उपकरण बाहेक अन्य विद्युतिय उपकरण
समेत प्रयोग गरी सञ्चालन भएको पाइएमा । यस खण्ड बमोजिमको विद्युतिय उपकरणले खपत गरेको विद्युत एकाईको अनुमान गर्दा उपयुक्त डिमाण्ड फ्याक्टर, लोड फ्याक्टर, सञ्चालन–घण्टा र अवधिको आधारमा निर्धारण गर्नु पर्नेछ ।
(२) विद्युतीय उपकरणमा क्षमता उल्लेख नभएको, मेटिएको वा उल्लेख भएतापनि विश्वसनीय नभएमा अनुसन्धान अधिकारीले त्यस्तो उपकरणको प्राविधिक क्षमता जाँच गरी निर्धारण गर्नु पर्नेछ ।
(३) उपनियम (१) बमोजिम समय गणना गर्दा एकवर्ष भन्दा बढी समयावधिको गणना गरिने छैन ।
(४) विद्युत चोरी भए नभएको सम्बन्धमा विगत एकवर्षमा वितरकको तर्फबाट निरीक्षण भएको रहेछ भने सो निरीक्षण भएको मिति भन्दा पहिलेको अवधि गणना गरिने छैन ।

९. करेन्ट ट्रान्सफरमर (सि.टी.) वा पोटेन्सियल ट्रान्सफरमर (पि.टी.) वा दुवै जडान भएको अवस्थामा ः

(१) नियम ८ मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भएतापनि करेन्ट ट्रान्सफरमर वा पोटेन्सियल ट्रान्सफरमरबाट प्रयोग हुने इनर्जी मिटर जडान भएको घर वा भवनमा देहाय बमोजिमको तरिकाबाट विद्युत चोरी गरेकोमा त्यसरी चोरी गरी खपत गरेको विद्युत एकाइको गणना तथा निर्धारण इन्जिनियरिङ सिद्धान्तको आधारमा गरिनेछ ः–

(क) करेन्ट ट्रान्सफरमर वा पोटेन्सियल ट्रान्सफरमर वा दुवैको तारहरूमध्ये एक वा दुवै निकालेको वा उल्टोपाल्टो कनेक्शन
गरेको वा जलाएको, वा
(ख) अन्य प्रविधि अपनाएको ।
(२) चोरी भएको समयको उच्चतम मागको मूल्याङ्कन पनि इन्जिनियरिङ सिद्धान्तको आधारमा गरिनेछ ।
(३) चोरी भएको विद्युत एकाइ उपनियम (२) बमोजिम निर्धारण गर्न नसकिने भएमा विद्युत चोरी भएको तथ्य पत्ता लागेको अघिल्लो महिनादेखि गत एकवर्ष वा सो भन्दा अघिको एकवर्षको अवधिमा जुन बढी उच्चतम माग हुन्छ सोही आधारमा माग कायम गरी निम्न सूत्रको आधारमा चोरी गरी खपत गरेको विद्युतको एकाइ निर्धारण गरिनेछ ः–
खपत भएको विद्युत एकाई ≠ अधिकतम माग × लोड फ्याक्टर × घण्टा÷दिन × दिन÷प्रतिवर्ष

१०. खपत गरेको विद्युत एकाई ः नियम ७, ८ र ९ बमोजिम अनुसन्धान अधिकारीले गणना तथा निर्धारण गरी कायम हुन आएको विद्युत एकाईलाई नै कसूरको आरोप लागेको ग्राहक वा उपभोक्ताले खपत गरेको विद्युत एकाई मानिनेछ ।