परिच्छेद – ९ नक्‍कल र मिसिल निरीक्षण सम्बन्धी व्यवस्था

परिच्छेद – ९ नक्‍कल र मिसिल निरीक्षण सम्बन्धी व्यवस्था

७३. नक्‍कल लिन वा फोटो खिच्नको निमित्त निवेदन दिनेः (१) अदालतमा रहेको मिसिल संलग्न कुनै लिखतको नक्‍कल लिन वा फोटो खिच्न चाहने सरोकारवाला व्यक्तिले सो लिखतको विवरण र मिति  उल्लेख गरी लाग्ने दस्तुर सहित अनुसूची -६ बमोजिमको ढाँचामा निवेदन दिनु पर्नेछ ।

(२) कुनै व्यक्तिले छुट्टाछुट्टै मिसिल संलग्न रहेको लिखतको नक्‍कल लिनु परेमा छुट्टाछुट्टै निवेदन दिनु पर्नेछ।

7४.  नक्‍कल लिँदा वा फोटो खिच्न लाग्ने दस्तुरः (१) अदालतमा  भएको मुद्दा सम्बन्धी कागजको नक्‍कल  लिँदा वा फोटो खिच्न देहाय बमोजिमको  दस्तुर लाग्नेछ:-

(क)     अदालतबाट सारी दिइने नक्‍कलको सक्कल ए फोरसाइजको प्रत्येक पृष्ठको दश रूपैयाँ,

(ख)  आफ्नै तर्फबाट सारी लान दिइने नक्‍कलको सक्कल ए फोर साइजको प्रत्येक पृष्ठको पाँच रूपैयाँ,

(ग)       टिपोट किताबको नक्‍कलको बीस रूपैयाँ,

(घ)  मिसिलमा रहेको कुनै लिखत वा कागजातको फोटो खिचेको प्रति फोटो बीस    रूपैयाँ ।

(२) उपनियम (१)  बमोजिम लाग्ने दस्तुर दाखिला गरेपछि मात्र नक्‍कल दिनु      पर्नेछ ।

7५.  दस्तुर जनाउने:  नक्‍कल सारेपछि निवेदनपत्रको निर्धारित ठाउँमा र नक्‍कलको शिरमा यो मितिमा यति रूपैयाँ नक्‍कल दस्तुर दाखिल भएको छ भन्‍ने जनाई सम्बन्धित कर्मचारीले सही गर्नु पर्नेछ ।

7६.  नक्‍कल प्रमाणित गरी दिने: नक्‍कलको निमित्त निवेदकले चाहिने दस्तुर चुक्ता दाखिल गरेको  दिन तहसिल शाखा अन्तर्गतको भए तहसिलदारले र सोबाहेक अन्यमा स्रेस्तेदारले सक्कल वा नक्‍कल बमोजिमको नक्‍कल दुरूस्त छ भन्‍ने लेखी सही गरी अदालतको छाप लगाएर निवेदनपत्रको निर्धारित ठाउँमा  निवेदकको सही गराई नक्‍कल दिनु पर्नेछ।

7७.  निरीक्षणको लागि निवेदन दिने: अदालतमा भएको कुनै मिसिल वा कागजातको निरीक्षण गर्न चाहनेले दिनको साढे दश बजेदेखि साढे तीन बजेसम्ममा अनुसूची -७ बमोजिमको ढाँचामा देहायका कुराहरू खुलाई चाहिने दस्तुर साथ राखी छुट्टाछुट्टै मिसिल वा कागजपत्रको निरीक्षणको लागि छुट्टाछुट्टै निवेदन दिनु पर्नेछ:–

(क)     जुन मुद्दाको मिसिल वा कागजपत्रको निरीक्षण गर्न चाहेको हो सो मुद्दाको मिसिल, नम्बर र साल,

(ख)      निरीक्षण गर्न चाहेको मिसिल वा कागजपत्रको विवरण,

(ग)       निवेदक मुद्दामा पक्ष वा वारिस नभए निरीक्षण गर्न चाहेको कारण,

(घ)      निरीक्षण गर्ने व्यक्तिको नाम, थर र वतन,

(ङ)       निरीक्षणको किसिम (तत्काल वा साधारण) ।

7८.  निरीक्षण दस्तुर: अदालतमा रहेको मिसिलहरू वा अरू किसिमले अन्य अड्डा अदालतबाट आएको मिसिलहरू निरीक्षण गर्न चाहेमा देहायबमोजिमको दस्तुर लाग्नेछ:–

(क)     पक्ष विपक्ष वा निजको वारिसले दिएको निवेदनपत्रमा पाँच रूपैयाँ,

(ख)      मुद्दामा सरोकारवाला  पक्ष  विपक्षबाहेक अरूले दिएको निवेदनपत्रमा  दश रूपैयाँ,

(ग)       पक्ष विपक्ष वा निजहरूको वारिसले तत्काल निरीक्षणको लागि निवेदनपत्र दिएमा दश रूपैयाँ,

(घ)      मुद्दाको सरोकारवाला पक्षबाहेक अरूले तत्काल निरीक्षणको लागि निवेदनपत्र दिएकोमा बीस रूपैयाँ ।

7९.  निरीक्षणको दर्ता  किताब: अभिलेख संरक्षकले अनुसूची-८ बमोजिमको  ढाँचामा निरीक्षण दर्ता किताब राख्‍नु पर्नेछ ।

८०.  निरीक्षण गर्न दिने: निरीक्षण गर्न अनुमति पाएको व्यक्तिले आदेश भएका मितिले सात दिनभित्र आफूले निरीक्षण गर्न चाहेको दिनको सूचना तत्काल निरीक्षणको आदेश रहेछ भने सोही दिनको एक बजेसम्म र साधारण निरीक्षणको आदेश रहेछ भने चौबीस घण्टा अगावै आदेशको किनारामा लेखी सुपरिवेक्षक वा अभिलेख संरक्षकलाई दिनु पर्नेछ र निजले उल्लिखित दिनको एघार बजेदेखि तीन बजेभित्र अभिलेख कक्षमा आफ्नो रोहबरमा निरीक्षण गर्न दिनेछ ।

8१.      निरीक्षण गर्ने कागजात मगाउने: यस नियम  अन्तर्गत दिएको सूचना पाउनासाथ अभिलेख संरक्षकले निवेदनपत्रमा लेखिएको मिसिल वा कागजपत्र सम्बन्धित फाँटवालासँग मागी पठाउनु पर्नेछ । त्यस्तो मागी पठाएकोमा सम्बन्धित फाँटवालाले तत्काल निरीक्षणको आदेश रहेछ भने तुरून्त र साधारण निरीक्षणको आदेश रहेछ भने जुन दिनलाई मागी पठाएको छ,  त्यस दिनको एघार बजेसम्म सुपरीवेक्षक वा अभिलेख संरक्षकले पाउने गरी पठाई दिनु पर्नेछ ।

८2.      निरीक्षण गर्दा निषेध गरिएका काम: (१) मिसिल वा कागजपत्रको निरीक्षण गर्न कुनै पनि व्यक्तिले निरीक्षण कोठामा कलम, मसी ल्याउन र मिसिल वा कागजपत्रको निरीक्षण गर्दा कुनै प्रकारको दाग वा चिह्न लगाउन, च्यात्न, फार्न वा अरू कुनै किसिमबाट नोक्सानी  पार्न हुँदैन ।

(२) निरीक्षण गर्ने व्यक्तिले निरीक्षण गर्दा चाहिने कुरासम्म सिसाकलमले टिप्न हुन्छ तर नक्कलै उतार्न वा उल्था गर्न हुँदैन।

(३) पर्याप्त कारण भएमा बाहेक मुद्दा सुनुवाई हुने दिन इजलासमा लगेको वा लग्ने मिसिल वा कागजपत्र निरीक्षण गर्न दिइने छैन।

८3.      कागज फिर्ता गर्ने: जुन फाँटबाट मिसिल वा कागजपत्र ल्याइएका हुन् ती मिसिल कागजपत्र सोही फाँटमा अभिलेख संरक्षकले सोही दिन फिर्ता दिनु पर्नेछ ।

  1. नक्‍कल निरीक्षण जानकारीको दस्तुर नलाग्ने: यस परिच्छेदमा अन्यत्र जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि असमर्थ पक्षको वैतनिक कानून व्यवसायीले , सरकारी कार्यालय वा सरकारी कामको लागि सरकारी वकिलले टिपोट किताब वा अरू कुनै कागजपत्रको नक्‍कल सार्दा वा निरीक्षण गर्दा वा कुनै मिसिल सम्बन्धित जानकारी लिँदा कुनै दस्तुर लाग्ने छैन ।