परिच्छेद–५ विविध

परिच्छेद–५ विविध

१९. काम कारबाही बदर नहुनेः सञ्चालकको नियुक्ति वा समितिको गठनमा कुनै अनियमितता भएको वा कुनै सञ्चालकको पद रिक्त रहेको कारणले मात्र सञ्चालक वा समितिको कुनै काम कारबाही बदर हुने छैन ।
२०. कर्मचारीहरूको नियुक्तिः (१) संस्थानले आफ्नो काम कारोबार सुचारु रूपले संचालन गर्न प्रचलित कानुनको अधीनमा रही आवश्यकतानुसार कर्मचारी र सल्लाहकार नियुक्त गर्न सक्नेछ ।
(२) उपदफा (१) बमोजिम नियुक्त भएका व्यक्तिहरूको सेवाका शर्तहरू यो ऐन अन्तरगत बनेको नियमहरूद्वारा व्यवस्थित गरिनेछ ।
२१. शेयरवालाको दायित्वः शेयरवालाको दायित्व सीमित हुनेछ ।
२२. संस्थानको खाता बही र अन्य श्रेस्ता निरीक्षणः कुनै मुद्दा मामिला वा अन्य कुनै कानुनी कारवाईको सिलसिलामा कुनै अदालत वा अधिकारीले संस्थानको काम नरोकिने गरी संस्थानको खाता बही वा अन्य कुनै श्रेस्ताको निरीक्षण गर्न सक्नेछ र त्यस्तो खाता बही वा श्रेस्ता त्यस्ता अदालत वा अधिकारी छेउ प्रस्तुत गर्नु संस्थान तथा संस्थानका सम्बन्धित कर्मचारीको कर्तव्य हुनेछ ।
२३. संस्थानलाई निर्देशन दिने अधिकारः राष्ट्र हित वा संस्थानको हितको लागि नेपाल सरकारले संस्थानलाई आवश्यक निर्देशन दिन सक्नेछ र त्यस्तो निर्देशन पालन गर्नु संस्थानको कर्तव्य हुनेछ ।
२४. हानी नोक्सानी बारे अधिकारीहरूको बचाउः सञ्चालक वा संस्थानको अरू कुनै कर्मचारीले यो ऐन र यस अन्तर्गत बनेको नियमहरू बमोजिम आफ्नो कर्तव्यको पालनको सिलसिलामा असल नियतले गरेको वा गर्न खोजेको कुनै काम कुराले हुन आएको वा हुने कुनै हानी नोक्सानीको निमित्त निज व्यक्तिगत रूपले जबाफदेही हुने छैन र यस सम्बन्धमा निजको विरुद्ध कुनै अदालतमा कुनै किसिमको नालिश वा उजूर लाग्ने छैन ।
२५. अधिकार प्रत्यायोजनः समितिले आफ्नो कर्तव्य र अधिकारहरूमध्ये केही कर्तव्य र अधिकार कुनै सञ्चालक वा सञ्चालकहरूको उप–समिति वा संस्थानका अरू पदाधिकारीले पालन तथा प्रयोग गर्न पाउने गरी प्रत्यायोजन गर्न सक्नेछ ।
२६. दण्ड सजायः (१) कसैले जानाजानी वा बदनियतसाथ यो ऐन वा यस ऐन अन्तर्गत बनेको नियमहरू बमोजिम आफूले गर्नु पर्ने कुनै काम कारवाही नगरी वा गर्न नहुने कुनै काम कारवाई गरी संस्थानलाई क्षति पुयाएमा वा पुयाउन उद्योग गरेमा नोक्सानी बिगो भए बिगो असूल गरी निजलाई तीन वर्षसम्म कैद वा तीन हजार रुपैयाँसम्म जरिवाना वा दुवै सजाय हुनेछ ।
(२) कसैले संस्थानको लिखित स्वीकृति नलिई कुनै विवरण पत्र वा विज्ञापनमा संस्थानको नाम प्रयोग गरेमा निजलाई बढीमा छ महीनासम्म कैद वा एक हजार रुपैयाँसम्म जरिवाना वा दुवै सजाय हुनेछ ।
(३) कसैले दफा १६ अन्तर्गत खटिएको लेखा परीक्षकलाई निजको कामकाजमा बाधा पु¥याएमा वा त्यस्तो लेखा परीक्षकले कानुनबमोजिम मागेको कागजपत्र वा सूचना कुनै मनासिब कारण बिना नदिएमा निजलाई बढीमा एक हजार रुपैयाँसम्म जरिवाना हुनेछ ।
(४) उपदफा (१), (२) र (३) मा लेखिएदेखि बाहेक कसैले जानीजानी वा बदनियत साथ यो ऐन वा यस ऐन अन्तर्गत बनेको नियमहरूको अरू कुनै कुरा उल्लंघन गरेमा निजलाई एक हजार रुपैयाँसम्म जरिवाना हुनेछ ।
२७. राष्ट्रिय बीमा संस्थानको दायित्व र कामः यो ऐन प्रारम्भ हुनु अगावै प्रचलित कानुन बमोजिम स्थापित राष्ट्रिय बीमा संस्थान प्राइभेट लिमिटेडले गरेको कारोबार तथा दायित्व जति सबै यस ऐन अन्तर्गत गठन भएको संस्थानमा सर्नेछ र राष्ट्रिय बीमा संस्थानले गरेको काम कारवाई यसै ऐनबमोजिम भए गरेको मानिनेछ ।
२७क. संस्थानको दायित्व तथा सम्पत्ति सुम्पन सक्नेः यस ऐनमा अन्यत्र जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि यो दफा प्रारम्भ हुनुअघि निर्जीवन बीमा व्यवसायबाट संस्थानलाई प्राप्त भएको आम्दानी, सो व्यवसाय वापत संस्थानमा रहेको दायित्व तथा निर्जीवन बीमा व्यवसायको लागि संस्थानले छुट्याएको सम्पत्ति नेपाल सरकारले नेपाल राजपत्रमा प्रकाशन गरी तोकिएदिएको निर्जीवन बीमा व्यवसाय गर्ने कुनै संस्थालाई सुम्पन सक्नेछ ।
२८. संस्थान र नेपाल सरकारको सम्बन्धः यो ऐन वा यस ऐन अन्तर्गत बनेको नियम बमोजिम संस्थानले नेपाल सरकारसँग वा नेपाल सरकारले संस्थानसँग सम्बन्ध राख्नु पर्दा नेपाल सरकार अर्थ मन्त्रालय मार्फत राख्नु पर्छ ।
२९. नियमहरू बनाउने अधिकारः (१) यो ऐनको उद्देश्य पूरा गर्न समितिले नियमहरू बनाउन सक्नेछ । तर नेपाल सरकारबाट स्वीकृत नभई ती नियमहरू लागू हुने छैनन् ।
(२) उपदफा (१) ले दिएको अधिकारको सर्वसामान्यतामा कुनै प्रतिकूल प्रभाव नपर्ने गरी संस्थानले खासगरी देहायका विषयहरूमा नियमहरू बनाउन सक्नेछः–
(क) समितिको बैठक बस्ने समय, स्थान र तत्सम्बन्धी कार्यविधि बारे,
(ख) समितिले संस्थानको अध्यक्ष वा सञ्चालक वा अन्य प्रशासकीय अधिकृतलाई अधिकार प्रत्यायोजन गर्ने बारे,
(ग) संस्थानका कर्मचारी  र सल्लाहकारको नियुक्ति, प्रमोशन, सरुवा, बर्खासी, पारिश्रमिक, निवृत्तभरण, उपदान, बोनस, आचरण, अनुशासन र सेवा सम्बन्धी शर्तहरू बारे,
(घ) संस्थानको तर्फबाट गरिने ठेक्का–पट्टा कबुलियत सम्बन्धी शर्तहरू बारे,
(ङ) संस्थानको छाप चलाउने कार्यविधि बारे,
(च) समितिले गर्ने कामको तरीका बारे,
(छ) संस्थानले यो ऐन अन्तर्गत गर्नुपर्ने सबै कामकाजको व्यवस्था गर्ने बारे ।
३०. बचाउः यो ऐन र यस ऐन अन्तर्गत बनेको नियमहरू तथा बीमा ऐन, २०२५ र सो ऐन अन्तर्गत बनेका नियमहरूमा लेखिए जति कुरामा सोही बमोजिम र अरूमा प्रचलित नेपाल कानुनबमोजिम हुनेछ ।